Năm 2025 là một trong những năm thiên tai diễn ra rất khốc liệt và lịch sử trên cả ba miền Bắc Trung Nam, thiên tai gây ra là bão, vùng áp thấp suy yếu từ bão kết hợp với các hình thế gây mưa lớn; gây lũ lớn, ngập lụt sâu diện rộng kéo dài nhiều ngày, sạt lở đất… làm thiệt hại rất nặng nề, kể cả tính mạng con người của người dân vùng chịu ảnh hưởng.
1. TÌNH HÌNH THIÊN TAI
Tại Hà Tĩnh là một năm mưa nhiều và có tổng lượng mưa cao gần gấp 2 lần so với lượng mưa trung bình nhiều năm (TBNN) cũng như cao gần 2 lần so với lượng mưa năm 2024. Thời gian mưa nhiều, nắng nóng xảy ra ít và kết thúc sớm, do vậy nhiệt độ trung bình năm thấp hơn so với giá trị TBNN nhưng xấp xỉ năm 2024. Tổng số giờ nắng trong năm 2025 thấp hơn nhiều so với TBNN cũng như thấp hơn năm 2024.
Bão, ATNĐ: Trong năm 2025, có 15 cơn bão và 6 ATNĐ hoạt động trên Biển Đông cao hơn TBNN cũng như cao hơn năm 2024 (năm 2024 có 10 cơn bão và 1 ATNĐ). Trong số 15 cơn bão và 6 ATNĐ này thì có 6 cơn bão đổ bộ vào đất liền nước ta, trong đó 3 cơn bão trực tiếp đi vào đất liền tỉnh Hà Tĩnh, gồm Bão số 5 (Kajiki), 22 - 26/8; Bão số 6 (Nongfa), 27 - 30/8; Bão số 10 (Bualoi), 23 - 26/9, Đông - cơn bão số 10 với cường độ cấp 12, giật cấp 15. Trong đó, đáng chú ý nhất là bão số 5 và bão số 10 đổ bộ trực tiếp Hà Tĩnh gây gió mạnh đến cấp 10 - 11, giật cấp 13 – 14, gây thiệt hại lớn về tài sản.
Không khí lạnh (KKL): Năm 2025, khu vực Hà Tĩnh chịu ảnh hưởng 23 đợt KKL vào các ngày 09/1, 14/1, 26,1; 02/2, 07/2, 16/2, 23/2; 05/3, 16/3, 29/3; 12/4, 28/4; 10/5, 24/5; 20/10, 27/10, 30/10; 03/11, 18/11, 26/11; 04/12, 14/12 và 25/12. Các đợt KKL tràn về gây mưa và rét, trong đó các ngày rét đậm đều xảy ra trong tháng 1 và tháng 2.
Nắng nóng: Năm 2025 nắng nóng xuất hiện ngày 27/3 và kết thúc sớm vào ngày 14/8; trong năm xảy ra 9 đợt nắng nóng diện rộng, tuy nhiên cường độ nắng nóng không đến mức gay gắt và mỗi đợt nắng nóng không kéo dài. Số ngày nắng nóng năm 2025 ít hơn trung bình nhiều năm (TBNN) cũng như ít hơn năm 2024.
Mưa lớn diện rộng: Trong năm 2025, khu vực Hà Tĩnh có 12 đợt mưa lớn diện rộng nhiều hơn TBNN và nhiều hơn năm 2024. Trong đó nhiều đợt mưa có lượng lớn gây nên tình trạng ngập lụt, sạt lở đất khá nghiêm trọng ở nhiều nơi trong tỉnh.
Lốc, sét: Trong năm 2025, ở các địa phương trong tỉnh xảy ra 8 trận lốc, sét gây thiệt hại không nhỏ về người và tài sản của người dân cũng như cơ sở hạ tầng của các địa phương nơi xảy ra lốc, sét.
2. TÌNH HÌNH KHÍ TƯỢNG
Nhiệt độ: Nhiệt độ trung bình năm 2025 ở các khu vực trong tỉnh phổ biến 24,1 - 25,3 độ C xấp xỉ TBNN, nhưng thấp hơn năm 2024 từ 1,0 - 1,5 độ C. Nhiệt độ cao nhất năm 37,4 - 39,4 độ C, riêng Hương Sơn 40,1 độ C; nhiệt độ thấp nhất năm 7,0 - 10,7 độ C, riêng Hoành Sơn 13,2 độ C.
Lượng mưa: Tổng lượng mưa năm 2025 các khu vực phổ biến 2533 - 3872mm, riêng Kỳ Anh và Hoành Sơn 4158 - 5304mm. Đều cao hơn TBNN 106 - 189% cũng như cao hơn năm 2024 từ 108 - 181%.
3. TÌNH HÌNH THỦY VĂN
Năm 2025, trên các sông có xuất hiện lũ tiểu mãn trong tháng 5 và 6, mực nước đỉnh lũ đều ở mức dưới BĐ1. Việc xuất hiện lũ tiểu mãn giai đoạn đầu mùa mưa, đã góp phần làm gia tăng số đợt lũ trong năm và khiến diễn biến thủy văn năm 2025 phức tạp hơn so với TBNN.
Mùa lũ năm 2025 trên các sông khu vực Hà Tĩnh có thời gian xuất hiện sớm và kết thúc khá muộn. Đỉnh lũ lớn nhất năm trên sông Ngàn Phố đạt mức trên BĐ3; trên sông Ngàn Sâu đạt mức dưới BĐ3 và trên sông La ở mức dưới BĐ2; các đỉnh lũ này đều cao hơn so với đỉnh lũ TBNN và năm 2024.
Đặc trưng đợt lũ lớn nhất năm trên các sông khu vực Hà Tĩnh (từ ngày 28/9 - 01/10/2025) như sau:
- Đỉnh lũ: trên sông Ngàn Phố tại Sơn Diệm ở mức 14,3m (trên BĐ3: 1,3m).
- Sông Ngàn Sâu tại trạm Chu Lễ: 13,21m (trên BĐ2: 0,71m); tại trạm Hòa Duyệt ở mức 8,54m (dưới BĐ2: 0,46m).
- Lũ trên sông La tại trạm Linh Cảm ở mức 5,37m (dưới BĐ2: 0,13m).
Số trận lũ
Số đợt lũ trong năm 2025, trên các sông Ngàn Sâu và Ngàn Phố cao hơn so với TBNN và so với năm 2024. Cụ thể:
- Trên sông Ngàn Sâu xuất hiện 08 đợt lũ, trong đó có 02 đợt lũ vừa và 06 đợt lũ nhỏ.
- Trên sông Ngàn Phố xuất hiện 08 đợt lũ, trong đó có 01 đợt lũ lớn, 01 đợt lũ vừa và 06 đợt lũ nhỏ.
- Trên sông La xuất hiện 06 đợt lũ, đều là lũ nhỏ.
4. DỰ BÁO SƠ BỘ TÌNH HÌNH KHÍ TƯỢNG THUỶ VĂN NĂM 2026
Những tính toán và dự báo sơ bộ cho kết quả năm 2026 tình hình khí tượng thủy văn không diễn biến phức tạp như năm 2025.
Số các cơn bão, ATNĐ hoạt động trên Biển Đông và ảnh hưởng đến Hà Tĩnh ở mức thấp hơn so với TBNN cũng như thấp hơn năm 2025.
Số các trận mưa lớn thấp hơn một ít so với TBNN và thấp hơn năm 2025. Lượng mưa dự báo thiếu hụt so với TBNN và thấp hơn nhiều lượng mưa năm 2025.
Nền nhiệt độ cao hơn một ít so với năm 2025. Nắng nóng diễn biến không quá phức tạp nhưng dự báo số đợt, mức độ nắng nóng nhiều hơn năm 2025, nắng nóng kết thúc muộn hơn năm 2025 (Năm 2025 là 14/8).
Đề phòng thiếu hụt lượng mưa gây hạn hán cục bộ, đặc biệt các vùng địa hình cao và cuối các kênh tưới.